Dars maqsadlari
Dars oxirida nimalarni qila olasiz?
- was/were + V-ing bilan o‘tmishdagi jarayonni aytasiz;
- darak, inkor va savol shakllarini tuzasiz;
- Past Continuous va Past Simple vazifalarini farqlaysiz;
- when/while bilan uzilgan va parallel jarayonlarni bog‘laysiz;
- hikoyada fon va asosiy voqeani aniq ajratasiz.
1 · Meaning
Past Continuous o‘tmishning ma’lum paytida jarayon davom etayotganini ko‘rsatadi.
Soat 7 da o‘qiyotgan edim.
Telefon chalinganda uxlayotgan edim.
Ikki ish bir paytda davom etdi.
Hikoya vaziyati tasvirlanadi.
2 · Forms
I/he/she/it bilan was; you/we/they bilan were.
| Shakl | Formula | Misol |
|---|---|---|
| Darak | S + was/were + V-ing | He was reading. |
| Inkor | S + wasn’t/weren’t + V-ing | They weren’t working. |
| So‘roq | Was/Were + S + V-ing? | Was she sleeping? |
Xato
I was read. → I was reading. · They was working. → They were working.
Tezkor tekshiruv: They was studying gapini tuzating.
They were studying.
They ko‘plik ega, shuning uchun were + V-ing ishlatiladi.
3 · V-ing
Present Continuousdagi imlo qoidalari saqlanadi.
4 · Time expressions
Vaqt ifodasi bilan birga ma’no ham jarayonni ko‘rsatishi kerak.
5 · Past Continuous or Past Simple?
Jarayon Past Continuous, tugagan qisqa voqea Past Simple.
| Past Continuous | Past Simple |
|---|---|
| davom etayotgan jarayon | tugagan voqea |
| I was reading at 8. | I finished the book at 8. |
| was/were + V-ing | V2; did + V1 |
Andoza
I was cooking when the lights went out. Cooking — jarayon; went out — qisqa voqea.
Tezkor tekshiruv: qaysi ish jarayon, qaysi biri qisqa voqea?
I was walking when it started to rain.
Was walking davomli fon; started uni kesib kirgan tugagan voqea.
6 · When and while
When ko‘pincha qisqa voqeani, while esa davomli jarayonni tanishtiradi.
Vergul
When/While qismi boshida kelsa vergul qo‘ying: While I was studying, he called.
Tezkor tekshiruv: ikkita parallel jarayonni while bilan bog‘lang.
While I was cooking, my brother was washing the dishes.
Ikkala harakat bir vaqtda davom etgani uchun ikkalasi ham Past Continuous.
7 · Story background
Ketma-ket tugagan voqealar Past Simple; fon Past Continuous bilan.
Har biri tugadi.
Raining fon; happened asosiy voqea.
8 · Stative verbs
Know, understand, believe, need, want, love, belong va remember odatda Continuous emas.
| Noto‘g‘ri | To‘g‘ri |
|---|---|
| I was knowing the answer. | I knew the answer. |
| She was wanting a phone. | She wanted a phone. |
| The bag was belonging to Ali. | The bag belonged to Ali. |
Harakat ma’nosi
I was thinking about it va We were having dinner harakat bo‘lgani uchun to‘g‘ri.
Dars xulosasi
Yodda tuting.
- Darak: S + was/were + V-ing.
- Inkor: wasn’t/weren’t + V-ing.
- So‘roq: Was/Were + S + V-ing?
- Jarayon + when + qisqa Past Simple voqea.
- While bilan parallel davomli jarayonlar.
- Holat fe’llari odatda Past Simple.
Mashq va testga tayyormisiz?
- Was/were ni egaga mos tanlay olaman.
- V-ing shaklini to‘g‘ri tuza olaman.
- Jarayon va qisqa voqeani farqlay olaman.
- When va while bilan tabiiy gap tuza olaman.
Bilimingizni tekshiring
Keyingi qadamni tanlang.
Mashq va test faqat tugma bosilganda ochiladi.